Chipa

Ew bi rastî çi ye

Chipa nanekî biçûk, şor û Paraguayî ye ku li ser nîşasta kasavayê û pênîrê hatiye avakirin. Ew di nav salê de tê xwarin û bi taybetî bi Hefteya Pîroz ve girêdayî ye, dema ku malbat wê bi komên mezin amade dikin.

Hevrêza hevîrê bi gelemperî nîşasta kasavayê, pênîrekî herêmî yê hişk, hêk û rûn dihewîne, pir caran jî bi anîs. Berevajî nanê genimê, ew bi xwezayî qelew û gez-gezok e, bi qalikeke qehweyî û navendeke dewlemend û şor. Gelek formên herêmî yên navdar û mezinahiyên cuda hene; ev babet behsa malbata nanê pênîrdar ê pijandî dike, ne şeklekî taybet.

Hevîrekî nimûney dihewîne: nîşasta kasavayê, pênîr, ard a garisê, hêk, rûn, şîr, anîs û xwê. Pêşî şilek bi pênîrê re tê tevlihevkirin, paşê ard tê lêkirin heta ku hevîrekî nerm û yekgirtî çêbibe. Parçeyên şekilkirî di tenûra gilî ya tatakua an di tenûra asayî de tên pijandin. Chipa şeklekî sabît ê xelekê nîne: şeklan çembil, almas, hilal, parçeyên dirêj û pêçik hene, û her wiha guhertoyên wek chipa so’o ya bi goşt tijekirî û chipa caburé ya bi agir pijandî jî hene.

Çawa tê pêşkêşkirin

• Germ an di germahiya odeyê de wek xwarineke sivik, xwarina sibê an nanê rêwîtiyê tê xwarin.
• Pir caran bi mate an cocido, dermaneke ji yerba-mate ya birijandî, tê xwarin.
• Xelek û rulikên biçûk gelek in, lê şeklên kevneşopî yên din jî tên çêkirin.
• Malbat bi gelemperî li dora Hefteya Pîroz bi hev re amade dikin; salnameya neteweyî Roja Neteweyî ya Chipa ya di Tebaxê de jî dihewîne.

Çawa di menuyê de binivîsin

• Tekstur û pênîrê diyar bikin; nebêjin ku ew nanekî genimê yê nerm e.
• Şekla ku tê pêşkêşkirin û ka anîs an tevlêbûnek din a herêmî tê de heye an na, nîşan bidin.
• Nîşasta kasavayê bi xwe genim nake, lê berî ku îdiaya bêgluten bikin, hemû malzemeyan kontrol bikin û pêşî li tevlihevbûna bi malzemeyên din bigirin.
• Eger menu tenê dibêje “chipa”, şeklek an reçeteyek taybet nebêjin; dema ku metbex çeşta tijekirî an ya bi agir pijandî pêşkêş dike, navê wê bidin.

Panela xwarin û alerjenan nimûneya chipaya pênîrdar a asayî nîşan dide. Reçete li gorî herêm û malbatê cuda ne.